યુનાઇટેડ નેશન્સ ડેવલપમેન્ટ પ્રોગ્રામના તાજેતરના અહેવાલમાં પાકિસ્તાનમાં ગરીબી અને મૂળભૂત સુવિધાઓના અભાવનું ભયાનક ચિત્ર રજૂ કરવામાં આવ્યું છે. અહેવાલ મુજબ, પાકિસ્તાનની ૩૮.૩ ટકા વસ્તી બહુપરિમાણીય ગરીબીથી પીડાઈ રહી છે. આનો અર્થ એ છે કે આ લોકો માત્ર નાણાકીય અવરોધો જ નહીં પરંતુ આરોગ્ય, શિક્ષણ અને મૂળભૂત જીવન સુવિધાઓ સંબંધિત અસંખ્ય સમસ્યાઓનો પણ સામનો કરે છે. ડોનના અહેવાલ મુજબ,યુએનડીપીના આ મૂલ્યાંકને પાકિસ્તાનમાં લાંબા સમયથી ચાલતી વિકાસ ખામીઓને ઉજાગર કરી છે.
ન્યૂ યોર્કમાં જાહેર કરાયેલ યુએનડીપીના ડેટા અનુસાર, પાકિસ્તાનમાં ૩૮.૩ ટકા વસ્તી બહુપરિમાણીય ગરીબીનો સામનો કરે છે, જ્યારે બાંગ્લાદેશમાં આ આંકડો ૧૪.૯ ટકા છે. આ બંને દેશો વચ્ચે નોંધપાત્ર તફાવત દર્શાવે છે. જા કે, અહેવાલમાં એ પણ નોંધવામાં આવ્યું છે કે બંને દેશોના આંકડા અલગ-અલગ વર્ષોમાં કરવામાં આવેલા ઘરગથ્થુ સર્વેક્ષણો પર આધારિત છે. તેથી, આને એક જ સમયે પરિસ્થિતિઓની સીધી સરખામણી તરીકે જાવું જાઈએ નહીં.
રિપોર્ટ મુજબ, પાકિસ્તાનમાં બહુપરિમાણીય ગરીબીથી પીડાતા લોકોમાં વંચિતતાની તીવ્રતા ૫૧.૭ ટકા છે. આનો અર્થ એ છે કે ગરીબીથી પ્રભાવિત લોકો સરેરાશ અનેક આવશ્યક સુવિધાઓનો અભાવ અનુભવે છે. વધુમાં, પાકિસ્તાનની વસ્તીના ૧૨.૯ ટકા લોકોને બહુપરિમાણીય ગરીબી માટે સંવેદનશીલ તરીકે વર્ગીકૃત કરવામાં આવ્યા છે. જા આ લોકો હાલમાં ગંભીર ગરીબીમાં ન હોય, તો પણ તેમની પરિસ્થિતિઓ એવી છે કે તેઓ સરળતાથી ગરીબીના ઊંડા સંકટમાં ફસાઈ શકે છે.
બહુપરિમાણીય ગરીબી સૂચકાંક ફક્ત આવક અથવા કમાણી પર આધારિત ગરીબીને માપે છે. તે ધ્યાનમાં લે છે કે લોકો પાસે જીવનની મૂળભૂત જરૂરિયાતો કેટલી છે અને તેઓ કઈ મુશ્કેલીઓનો સામનો કરે છે. તે કુપોષણ, બાળ મૃત્યુદર, શિક્ષણનો અભાવ, નબળી સ્વચ્છતા, સુરક્ષિત પીવાના પાણીની અછત, નબળી રહેઠાણ અને વીજળીનો અભાવ જેવા પરિબળોને ધ્યાનમાં લે છે. ઘરમાં આવશ્યક ચીજવસ્તુઓ અને મૂળભૂત સંપત્તિની ઉપલબ્ધતા પણ આ મૂલ્યાંકનનો એક ભાગ છે. આમ આ સૂચકાંક ગરીબીના બહુવિધ સ્તરોને છતી કરે છે.
રિપોર્ટમાં વિશ્વભરમાં ગરીબી અંગે ચિંતા પણ વ્યક્ત કરવામાં આવી છે. ૧૫ વર્ષમાં પહેલી વાર, બહુપરિમાણીય ગરીબીથી પ્રભાવિત લોકોની સંખ્યા ૧.૨ અબજ થઈ ગઈ છે. આ સંખ્યા અગાઉના અંદાજ કરતાં ૫૧.૫ મિલિયન વધુ છે. આ વધારો દર્શાવે છે કે વિશ્વના ઘણા ભાગોમાં, લોકો હજુ પણ શિક્ષણ, આરોગ્ય અને મૂળભૂત સુવિધાઓનો પૂરતો અભાવ ધરાવે છે. અહેવાલ મુજબ, ગરીબીની આ સમસ્યા માત્ર ઓછી આવક સુધી મર્યાદિત નથી પરંતુ લોકોના જીવનના ઘણા મહત્વપૂર્ણ પાસાઓ પર અસર કરે છે.
રિપોર્ટ મુજબ, વિશ્વમાં બહુપરિમાણીય ગરીબીથી પ્રભાવિત અડધાથી વધુ લોકો બાળકો છે. આવા બાળકોની સંખ્યા આશરે ૬૧૭ મિલિયન છે. આ બાળકોને આરોગ્ય, શિક્ષણ, પોષણ અને યોગ્ય જીવનશૈલી જેવી આવશ્યક સુવિધાઓનો અભાવ હોય છે. બાળપણ દરમિયાન આ સુવિધાઓનો અભાવ તેમના વિકાસ અને ભવિષ્યની તકોને પણ અસર કરી શકે છે. અહેવાલમાં એ પણ બહાર આવ્યું છે કે ગરીબીથી પ્રભાવિત કુલ વસ્તીના ૮૩ ટકા લોકો ગ્રામીણ વિસ્તારોમાં રહે છે, જ્યાં આવશ્યક સેવાઓની પહોંચ એક મોટો પડકાર રહે છે.