ચીન અને પાકિસ્તાન વચ્ચે ગુપ્ત સંરક્ષણ અને અવકાશ સંબંધોનો પર્દાફાશ થયો છે

યુએસ ડિફેન્સ ડિપાર્ટમેન્ટ ઓફ ડિફેન્સ, પેન્ટાગોને સંરક્ષણ અને અવકાશ જેવા ક્ષેત્રોમાં ચીન અને પાકિસ્તાન વચ્ચે ગુપ્ત સહયોગનો પર્દાફાશ કર્યો છે. પેન્ટાગોનના એક અહેવાલમાં જણાવાયું છે કે ચીને પાકિસ્તાનમાં લશ્કરી બેઝ સ્થાપિત કરવાની પણ શક્યતા પર વિચાર કર્યો છે. મંગળવારે કોંગ્રેસ સમક્ષ રજૂ કરાયેલા તેમના વાષક મિલિટરી એન્ડ સિક્યુરિટી ડેવલપમેન્ટ્સ રિલેટિંગ ટુ ધ પીપલ્સ રિપબ્લિક ઓફ ચાઇના ૨૦૨૫ રિપોર્ટ માં, યુએસ ડિપાર્ટમેન્ટ ઓફ ડિફેન્સે જણાવ્યું હતું કે પીપલ્સ લિબરેશન આર્મી વધારાની લશ્કરી સુવિધાઓ સ્થાપિત કરવા માટે સક્રિયપણે વિચારણા અને યોજના બનાવી રહી છે.

રિપોર્ટમાં જણાવાયું છે કે ચીન પાકિસ્તાનની નૌકાદળ અને વાયુસેના તેમજ તેની સેનાને સહાય પૂરી પાડી રહ્યું છે. તેમાં એમ પણ કહેવામાં આવ્યું છે કે પાકિસ્તાન એવા દેશોમાંનો એક છે જ્યાં ચીને સંભવિત રીતે બેઝ સ્થાપિત કરવાનું વિચાર્યું છે. રિપોર્ટમાં જણાવાયું છે કે, ચીને અંગોલા, બાંગ્લાદેશ, મ્યાનમાર, ક્યુબા, ઇક્વેટોરિયલ ગિની, ઇન્ડોનેશિયા, કેન્યા, મોઝામ્બિક, નામિબિયા, નાઇજીરીયા, પાકિસ્તાન, પાપુઆ ન્યુ ગિની, સેશેલ્સ, સોલોમન આઇલેન્ડ્સ, શ્રીલંકા, તાજિકિસ્તાન, થાઇલેન્ડ, તાંઝાનિયા, સંયુક્ત આરબ અમીરાત અને વનુઆતુમાં બેઝ સ્થાપિત કરવાનું પણ વિચાર્યું છે.

રિપોર્ટમાં એમ પણ કહેવામાં આવ્યું છે કે પીએલએ મલક્કા સ્ટ્રેટ, હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ અને આફ્રિકા અને મય એશિયામાં સંદેશાવ્યવહારના અન્ય દરિયાઈ માર્ગો સુધી લશ્કરી પહોંચ મેળવવામાં સૌથી વધુ રસ ધરાવે છે. ચીને નિકાસ માટે ત્રણ ફાઇટર એરક્રાટ ઓફર કર્યા છે, જેમાં પાંચમી પેઢીના એફસી-૩૧, ચોથી પેઢીના જે-૧૦ સી મલ્ટિરોલ ફાઇટર અને ત્નહ્લ-૧૭ લાઇટ કોમ્બેટ એરક્રાટનો સમાવેશ થાય છે જે ચીન અને પાકિસ્તાન દ્વારા સંયુક્ત રીતે વિક્સાવવામાં આવ્યા છે. રિપોર્ટ અનુસાર, આ એરક્રાટ ઉપરાંત, ચીને અલ્જેરિયા, ઇજિપ્ત, ઇથોપિયા, ઇન્ડોનેશિયા, ઇરાક, મોરોક્કો, મ્યાનમારને કૈહોંગ અને વિંગ લૂંગ ડ્રોન પણ નિકાસ કર્યા છે, જે પાકિસ્તાન, સબયા અને યુએઈને પૂરા પાડવામાં આવ્યા છે.

રિપોર્ટમાં જણાવાયું છે કે ચીને મે ૨૦૨૫ સુધીમાં પાકિસ્તાનને ૨૦ જે-૧૦ સી એરક્રાટ પૂરા પાડ્યા છે. રિપોર્ટમાં અવકાશ સહયોગનો પણ ઉલ્લેખ છે, જ્યાં ચીન ૨૦૨૪ માં વૈશ્ર્વિક સ્તરે તેની અવકાશ સહયોગ પ્રવૃત્તિઓમાં વધારો કરશે, સંભવત: સહયોગી અવકાશ શક્તિ તરીકે તેની છબીને મજબૂત કરવા અને યુએસ વૈશ્ર્વિક નેતૃત્વને પડકારવા માટે. પાકિસ્તાન સહિત અનેક દેશોએ ચીનના ઇન્ટરનેશનલ લુનર રિસર્ચ સ્ટેશન સાથે સહયોગ કરારો પર હસ્તાક્ષર કર્યા છે.