સોમવારે ભારતીય શેરબજારમાં નોંધપાત્ર વેચવાલી જોવા મળી. વધતા ઈરાન-યુએસ તણાવ, વધતા ક્રૂડ ઓઇલના ભાવ અને બોન્ડ યીલ્ડ વચ્ચે રોકાણકારોની ચિંતા વધી ગઈ. બજાર પર તેની અસર સ્પષ્ટપણે દેખાઈ રહી હતી, સેન્સેક્સ અને નિફ્ટી આશરે ૧.૫% ના ઘટાડા સાથે બંધ થયા હતા. આ ઘટાડાને કારણે, બીએસઇ પર લિસ્ટેડ કંપનીઓનું કુલ માર્કેટ કેપ આશરે ૮ લાખ કરોડ ઘટીને આશરે ૪૭૪ લાખ કરોડ થયું.
ટ્રેડિંગના અંતે, સેન્સેક્સ ૧,૧૨૪.૦૨ પોઈન્ટ અથવા ૧.૫૨% ઘટીને ૭૨,૭૭૧.૭૨ પર બંધ થયો. દરમિયાન, નિફ્ટી ૫૦ ૩૬૦.૨૫ પોઈન્ટ અથવા ૧.૫૬% ઘટીને ૨૨,૭૮૦.૨૫ પર પહોંચ્યો. બજારમાં વેચવાલીનું પ્રમાણ એ હકીકત પરથી માપી શકાય છે કે દ્ગજીઈ પર આશરે ૨,૭૧૬ શેર નુકસાન સાથે બંધ થયા, જ્યારે ફક્ત ૮૬૯ શેર વધ્યા. ૯૧ શેર યથાવત રહ્યા.
સેન્સેક્સના ૩૦ શેરોમાંથી, ૨૯ નુકસાન સાથે બંધ થયા. એલએન્ડટી અને પાવર ગ્રીડ લગભગ ૩% ઘટ્યા. અદાણી પોર્ટ્સ, એચડીએફસી બેંક, હિન્દુસ્તાન યુનિલિવર, રિલાયન્સ ઇન્ડસ્ટ્રીઝ અને એસબીઆઇ પણ ૨% થી વધુ ઘટ્યા. તેનાથી વિપરીત, ઇન્ફોસિસ એકમાત્ર સેન્સેક્સ શેર હતો જે નજીવા વધારા સાથે બંધ થયો. જિયો ફાઇનાન્શીયલ, ટાટા મોટર્સ પેસેન્જર વ્હીકલ્સ, ટાટા કન્ઝ્યુમર પ્રોડક્ટ્સ, અદાણી એન્ટરપ્રાઇઝ અને અદાણી પોર્ટ્સ નિફ્ટીમાં મુખ્ય નુકસાનકર્તા હતા. ડા. રેડ્ડીઝ લેબ્સ અને ઇન્ફોસિસમાં વધારો જાવા મળ્યો.
સોમવારની વેચાણ કોઈ એક ક્ષેત્ર સુધી મર્યાદિત ન હતી. બધા મુખ્ય ક્ષેત્રીય સૂચકાંકો નુકસાન સાથે બંધ થયા. નિફ્ટી પીએસયુ બેંક સૂચકાંક ૩% થી વધુ ઘટ્યો, જ્યારે ટેલિકોમ સૂચકાંક લગભગ ૨% ઘટ્યો. વધુમાં, ઓટો, નાણાકીય સેવાઓ,એફએમસીજી, ધાતુઓ, ખાનગી બેંકો અને રિયલ્ટી સહિત અનેક ક્ષેત્રો ૧% થી ૨% ઘટ્યા. નિફ્ટી મિડકેપ ૧૦૦ અને સ્મોલકેપ ૧૦૦ પણ લગભગ ૨% ઘટ્યા.
બજારમાં ઘટાડાનું મુખ્ય કારણ ઈરાન-યુએસ તણાવમાં વધારો હતો. વધતા તણાવને કારણે ક્રૂડ ઓઇલના ભાવમાં વધારો થયો, જેના કારણે ફુગાવા અને કોર્પોરેટ ખર્ચ અંગે ચિંતા વધી. યુએસ બોન્ડ યીલ્ડમાં વધારાથી રોકાણકારોનું દબાણ પણ વધ્યું, જેના કારણે બજારમાં ભયનું સ્તર વધ્યું. ઇન્ડિયા વીઆઇએકસ લગભગ ૧૨% વધીને ૧૪ ની આસપાસ પહોંચ્યો, જે સ્પષ્ટપણે સોમવારના ટ્રેડિંગ દરમિયાન રોકાણકારોમાં વધેલી અÂસ્થરતાને પ્રતિબિંબિત કરે છે
ભારતીય બજારોમાં ઘટાડો થયો હતો, ત્યારે વૈશ્વીક બજારોમાં પણ મિશ્ર વલણ જાવા મળ્યું. એશિયન બજારોમાં, દક્ષિણ કોરિયાનો કોસ્પી, જાપાનનો નિક્કી ૨૨૫ અને શાંઘાઈનો એસએસઇ કમ્પોઝિટ ઇન્ડેક્સ નુકસાન સાથે બંધ થયો. જોકે, હોંગકોંગનો હેંગ સેંગ ઇન્ડેક્સ વધારા સાથે બંધ થવામાં સફળ રહ્યો. યુરોપિયન બજારો પણ મિશ્ર નોંધ પર કારોબાર કરી રહ્યા હતા. શુક્રવારે યુએસ બજારો સકારાત્મક ક્ષેત્રમાં બંધ થયા હતા. એનરિચ મનીના સીઈઓ પોનમુડી આરએ જણાવ્યું હતું કે ક્રૂડ ઓઈલના ભાવમાં તાજેતરના વધારા અને યુએસ-ઈરાન વાટાઘાટોને લગતી અનિશ્ચિતતાએ રોકાણકારોના સેન્ટીમેન્ટ પર નકારાત્મક અસર કરી હતી. તેમણે એ પણ નોંધ્યું હતું કે સમગ્ર સત્ર દરમિયાન વેચવાલી વ્યાપક હતી.
શેરબજારમાં ઘટાડા પાછળના પાંચ મુખ્ય કારણો જાઇએ તો પશ્ચિમ એશિયામાં ઈરાન અને અમેરિકા વચ્ચેનો સંઘર્ષ ઓછો થવાના કોઈ સંકેત દેખાતા નથી. તાજેતરમાં, ઈરાને સાત દિવસના યુદ્ધવિરામ અને હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ ખોલવાનો પ્રસ્તાવ મૂક્યો હતો, જેને યુએસ પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ફગાવી દીધો હતો. દરમિયાન, ઈરાનના રાષ્ટ્રપતિ મસૂદ પેઝેશ્કીયાને જણાવ્યું હતું કે ઈરાન અમેરિકા અને ઈઝરાયલ સામે મજબૂતીથી ઊભું રહેશે અને પીછેહઠ કરશે નહીં.
પશ્ચિમ એશિયામાં અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે વધતા સંઘર્ષે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટને અવરોધિત કરી દીધો છે. ભારત સહિત ઘણા દેશો માટે ક્રૂડ ઓઈલનો મહત્વપૂર્ણ સ્ત્રોત આ દરિયાઈ માર્ગ બંધ કરી દેવામાં આવ્યો છે. આના કારણે ક્રૂડ ઓઈલના ભાવમાં ૨%નો નોંધપાત્ર ઉછાળો આવ્યો છે. આજે, ક્રૂડ ઓઈલનો ભાવ પ્રતિ બેરલ ૧૦૭ પર પહોંચી ગયો છે. દરમિયાન, બજાર નિષ્ણાતોએ ચિંતા વ્યક્ત કરી છે કે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ ખુલવાની અપેક્ષા ન હોવાથી તેલના ભાવ વધુ વધી શકે છે. અહેવાલ મુજબ, યુએસ બોન્ડ યીલ્ડમાં સતત વધારો થઈ રહ્યો છે. બેન્ચમાર્ક યુએસ ૧૦-વર્ષના બોન્ડ પર યીલ્ડ ૫.૨% થી ઉપર પહોંચી ગયો છે, જે ૨૦૦૪ પછીનો સૌથી ઉચ્ચતમ સ્તર છે. યુએસ બોન્ડ યીલ્ડમાં વધારો ભારતીય શેરબજાર માટે આંચકો માનવામાં આવે છે. આનું કારણ એ છે કે વિદેશી રોકાણકારો સ્થાનિક બજારમાંથી તેમના રોકાણો વેચે છે અને યુએસ બોન્ડ યીલ્ડમાં તેમના નાણાંનું રોકાણ કરે છે.યુએસ ડોલર સામે ભારતીય ચલણ નોંધપાત્ર રીતે નબળું પડી ગયું છે. તે હવે ૯૬ ને પાર કરી ગયું છે. આજે રૂપિયો ૨૮ પૈસા ઘટીને ડોલર સામે ૯૬.૦૩ પર બંધ થયો.આ બધા ઉપરાંત, ભારતીય શેરબજારમાં વિદેશી રોકાણકારો દ્વારા વેચવાલી અટકતી નથી.