ભારત તેની સ્વતંત્રતા અને મુક્ત વાતાવરણનો આદર કરે છે.
ઓસ્ટ્રેલિયાના ભૂતપૂર્વ વડા પ્રધાન સ્કોટ મોરિસને ભારતના વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીની પ્રશંસા કરી છે. તેમણે કહ્યું કે મોદી ભારતની વિદેશ નીતિમાં મજબૂત રાષ્ટ્રીય હિત અને વ્યવહારિક અભિગમ લાવ્યા છે. તેમણે પીએમ મોદીના વિઝનને આગળ વધારવામાં ભારતીય વિદેશ પ્રધાન ડા. એસ. જયશંકરની મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકાની પણ પ્રશંસા કરી.
ઇટાલિયન-ભારતીય ઉદ્યોગસાહસિક વાસ શેનોય સાથેની મુલાકાતમાં, મોરિસને ભારતની વિદેશ નીતિ યાત્રા પર પોતાના વિચારો શેર કર્યા. આ વાતચીત ત્યારે થઈ જ્યારે નવી દિલ્હી શનિવારે તેના ૮૦મા સ્વતંત્રતા દિવસની ઉજવણી કરવાની તૈયારી કરી રહ્યું છે. ઓસ્ટ્રેલિયાના ભૂતપૂર્વ વડા પ્રધાને કહ્યું કે ભારત હવે તેના રાષ્ટ્રીય હિતોને ધ્યાનમાં રાખીને તેની ક્ષમતાને સાકાર કરવા પર વધુને વધુ ધ્યાન કેન્દ્રિત કરી રહ્યું છે.
ભારત તેની સ્વતંત્રતા અને મુક્ત વાતાવરણનો આદર કરે છે. તે તેના પોતાના હિતોને કારણે છે કે ભારત યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ, ઓસ્ટ્રેલિયા, જાપાન, કોરિયા અને અન્ય ઘણા દેશો સાથે ગાઢ સંબંધો બનાવી રહ્યું છે. આ અન્ય સંબંધોના ભોગે કરવામાં આવતું નથી. પ્રધાનમંત્રી મોદી સ્પષ્ટ છે કે તેઓ જેને પણ ઈચ્છે તેને બોલાવશે. ભારતના રાષ્ટ્રીય હિતને આગળ વધારવા માટે તેઓ જે પણ દેશની મુલાકાત લેશે તે તેઓ કરશે. દરેક દેશના દરેક નેતા આ જ કરે છેઃ રાષ્ટ્રીય હિતોને આગળ ધપાવવા.
સ્કોટ મોરિસને કહ્યું, “વડાપ્રધાન મોદીએ ભારતની વિદેશ નીતિમાં રાષ્ટ્રીય હિત અને વ્યવહારિકતા પર ખૂબ જ ભાર મૂક્્યો છે. ડા. જયશંકર આ પ્રક્રિયામાં એક સક્ષમ ભાગીદાર રહ્યા છે અને ખંતપૂર્વક આ નેતૃત્વને આગળ ધપાવ્યું છે. ભલે તે અર્થતંત્ર હોય, ટેકનોલોજી હોય કે અવકાશ, આગળ પ્રચંડ સંભાવનાઓ છે. મારું માનવું છે કે આગામી ૨૦-૩૦ વર્ષોમાં, જેમ જેમ ભારતનું અવકાશ અર્થતંત્ર પરિપક્વ થશે, ભારત અવકાશ મહાસત્તા તરીકે ઉભરી આવશે.”
મોરિસને કહ્યું કે ક્વાડના મહત્વમાં ભારતની સક્રિય ભાગીદારી કેન્દ્રસ્થાને રહે છે. તેમણે નવી દિલ્હીની ભાગીદારીને જૂથની સફળતા માટે એક મહત્વપૂર્ણ પરિબળ ગણાવ્યું. તેમણે સમગ્ર ઇન્ડો-પેસિફિકમાં દરિયાઈ સુરક્ષા પર વધતા ભારનો પણ ઉલ્લેખ કર્યો અને કહ્યું કે ક્વાડના એજન્ડામાં ઇન્ડો-પેસિફિકમાં “હિંદ” ને વધુ મહત્વ આપવાની જરૂર છે. તેમણે કહ્યું કે યુએસ સરકાર હેઠળ જૂથના સુરક્ષા પાસાને નવેસરથી ધ્યાન આપવામાં આવ્યું છે અને વિદેશ મંત્રીઓ દ્વારા સતત તેને વધારવામાં આવ્યું છે.
વડાપ્રધાન મોદી સાથેની તેમની મુલાકાતને યાદ કરતાં, મોરિસને કહ્યું કે તે બેઠક દરમિયાન તેઓએ ઇન્ડો-પેસિફિક ક્ષેત્રમાં વિકાસની ચર્ચા કરી હતી. “જ્યારે પ્રધાનમંત્રી અહીં હતા, ત્યારે મને તેમને મળવાની તક મળી હતી અને અમે ઇન્ડો-પેસિફિક મુદ્દાઓ વિશે લાંબી વાતચીત કરી હતી. તેઓ તે મુદ્દાઓ વિશે ખૂબ જ સતર્ક છે. ક્વાડમાં ભારતની સંડોવણી તેને ખૂબ ખાસ બનાવે છે.”
વિદેશ મંત્રાલયને પીએમ મોદીની વિદેશ મુલાકાતો દરમિયાન હસ્તાક્ષર કરાયેલા દ્વિપક્ષીય કરારો અને સમજૂતી પત્રો, જાહેર કરાયેલા રોકાણ પ્રતિબદ્ધતાઓ અને પરિણામે ભારતમાં આવતા વિદેશી સીધા રોકાણના પ્રવાહનું દેશવાર વિભાજન કરવા માટે પણ કહેવામાં આવ્યું હતું.
વિદેશ રાજ્યમંત્રી પવિત્રા માર્ગેરિતાએ તાજેતરમાં સંસદમાં જણાવ્યું હતું કે, “વડાપ્રધાનની ઉચ્ચ-સ્તરીય વિદેશ મુલાકાતો અન્ય દેશો સાથેના સંબંધોને મજબૂત બનાવવા અને દ્વિપક્ષીય, પ્રાદેશિક અને વૈશ્વીક સ્તરે ભારતના જોડાણને પ્રોત્સાહન આપવાનું એક સુસ્થાપિત માધ્યમ છે.
આ મુલાકાતો દરમિયાન થયેલા કરારો અને સમજૂતીઓ ટેકનોલોજી, નવીનતા, વેપાર અને રોકાણ, સંરક્ષણ, ઊર્જા સહયોગ અને મજબૂત સપ્લાય ચેઇન સહિત અનેક ક્ષેત્રોમાં ભાગીદારીને મજબૂત બનાવવામાં મદદ કરે છે.”
૩૫ પાનાના પ્રતિભાવમાં, વિદેશ રાજ્ય મંત્રીએ આ મુલાકાતો દરમિયાન હસ્તાક્ષર કરાયેલા એમઓયુનું દેશવાર વિશ્લેષણ શેર કર્યું, જેમાં જણાવ્યું હતું કે એપ્રિલ ૨૦૨૧ થી ડિસેમ્બર ૨૦૨૫ દરમિયાન ભારતમાં કુલ ૩૮૧.૮ બિલિયન યુએસ ડોલરનું વિદેશી પ્રત્યક્ષ રોકાણ આવ્યું છે.
સરકાર દ્વારા શેર કરાયેલી યાદી અનુસાર, જુલાઈ ૨૦૨૧ થી વડા પ્રધાનની વિદેશ મુલાકાતો દરમિયાન કુલ ૩૧૬ સમજૂતી કરાર પર હસ્તાક્ષર કરવામાં આવ્યા છે.