આગામી વર્ષોમાં, લંડનનું ઉનાળાનું તાપમાન ૪૦ ડિગ્રી સેલ્સીયસ સુધી પહોંચી શકે છે.
તીવ્ર ગરમી ફક્ત ભારતમાં જ લોકોને પરેશાન કરી રહી નથી; યુરોપિયન દેશો પણ, જ્યાં હવામાન ઠંડુ છે, ત્યાં પણ ઘાતક ગરમીથી સળગી રહ્યા છે. દિલ્હી-એનસીઆરને ભૂલી જાઓ, કોંક્રિટના જંગલ, લંડન, જ્યાં સામાન્ય રીતે ઠંડીનો અનુભવ થાય છે, ત્યાં ૧૪ વર્ષમાં તેની સૌથી ગરમ રાત નોંધાઈ છે. ગઈકાલે રાત્રે લંડનમાં તાપમાન ૩૫ ડિગ્રી સેલ્સીયસને વટાવી ગયું. આ લંડન માટે બિલકુલ સામાન્ય નથી, પરંતુ એક ખતરનાક ભવિષ્ય તરફ ઈશારો કરે છે જે માનવો માટે ઘાતક બનશે.
એશિયા અને યુરોપમાં તીવ્ર ગરમીનું મોજું આધુનિક શહેરોની વધતી જતી નાજુકતા, તેમના નાજુક માળખાગત સુવિધાઓ અને લાખો રહેવાસીઓ દ્વારા જીવલેણ તાપમાનનો સામનો કરવામાં આવતી મુશ્કેલીઓને ઉજાગર કરી રહ્યું છે. ઉનાળાના આટલા વહેલા આવેલા આ ગરમીના મોજાની તીવ્રતાએ હવામાનશાસ્ત્રીઓ અને જનતા બંનેને ચિંતામાં મૂકી દીધા છે. ઉત્તર ભારતમાં “નૌતાપા” નામનો પરંપરાગત સમયગાળો ગરમીનો અનુભવ કરી રહ્યો છે, જે ઉનાળાનો સૌથી ગરમ ભાગ માનવામાં આવે છે. પંજાબ, હરિયાણા, ઉત્તર પ્રદેશ અને રાજસ્થાનમાં તાપમાન ૪૦ થી ૪૬ ડિગ્રી સેલ્સીયસની વચ્ચે પહોંચી ગયું છે, કેટલાક વિસ્તારોમાં તો ૪૮ ડિગ્રી સેલ્સીયસ પણ નોંધાયું છે.
આ મહિને એક એવો દિવસ આવ્યો જ્યારે વિશ્વના ૫૦ સૌથી ગરમ શહેરો ભારતીય શહેરો હતા. આ ગરમીની તીવ્રતા દર્શાવે છે. દરમિયાન, પશ્ચિમ યુરોપ પણ અભૂતપૂર્વ હવામાન પરિસ્થીતિઓનો અનુભવ કરી રહ્યું છે. યુનાઇટેડ કિંગડમે સતત બે દિવસ માટે મે મહિનામાં સૌથી વધુ તાપમાનનો રેકોર્ડ તોડ્યો. દક્ષિણપશ્ચિમ લંડનના કેવ ગાર્ડન્સમાં તાપમાન ૩૫.૧ ડિગ્રી સેલ્સીયસ સુધી પહોંચ્યું, જે ૧૯૪૪ થી ચાલતા રેકોર્ડને તોડ્યાના એક દિવસ પછી જ થયું.
ફ્રાન્સમાં પણ અસામાન્ય રીતે ઊંચું તાપમાન નોંધાયું હતું, અને હવામાન એજન્સીઓએ ચેતવણી આપી છે કે ગરમીનું મોજું આખા અઠવાડિયા દરમિયાન ચાલુ રહી શકે છે, જેમાં તાપમાન ૩૯ ડિગ્રી સેલ્સીયસની નજીક પહોંચી ગયું છે. તાપમાનમાં આ અચાનક વધારાથી ફ્રાન્સમાં ઘણા લોકો મૃત્યુ પામ્યા છે. ઉનાળા દરમિયાન યુરોપ ઠંડુ રહેતું હતું, પરંતુ હવે પરિસ્થીતિ સંપૂર્ણપણે બદલાઈ ગઈ છે. યુરોપિયન ઘરોમાં એર કંડિશનર લગાવવાનું શરૂ થઈ ગયું છે.
હવામાનશાસ્ત્રીiઓ કહે છે કે યુરોપમાં આટલી વહેલી અને તીવ્ર ગરમીનું કારણ એક વિશાળ ઉચ્ચ-દબાણ પ્રણાલી છે જે ઉત્તર આફ્રિકાથી આવતી ગરમ હવાને અવરોધિત કરી રહી છે. આ પ્રણાલી પશ્ચિમ યુરોપ પર ઢાંકણની જેમ કાર્ય કરી રહી છે, ઠંડી હવાના પ્રવાહને અવરોધે છે અને સમગ્ર પ્રદેશમાં તાપમાનમાં વધારો કરી રહી છે. આ ગરમીનું મોજું હવામાનમાં મોટા પરિવર્તનનો પણ સંકેત આપે છે. હવામાનશાસ્ત્રીઓ કહે છે કે આગામી વર્ષોમાં, ઉનાળા દરમિયાન લંડનમાં ૪૦ ડિગ્રી સેલ્સીયસથી વધુ તાપમાન સામાન્ય બનશે.
યુએસ નેશનલ ઓશનિક એન્ડ એટમોસ્ફેરિક એડમિનિસ્ટ્રેશનના ડેટા દર્શાવે છે કે યુરોપ ૧૯૯૦ થી સૌથી ઝડપથી ગરમ થતો ખંડ બની ગયો છે, જેમાં એશિયા પણ પાછળ નથી. વૈજ્ઞાનિકો ચેતવણી આપે છે કે વધતા સરેરાશ તાપમાન હળવા આબોહવા માટે રચાયેલ માળખાગત સુવિધાઓ અને શહેરી આયોજન માટે એક મહત્વપૂર્ણ પડકાર ઉભો કરી રહ્યું છે. લંડન સ્કૂલ ઓફ ઇકોનોમિક્સના નિષ્ણાતો કહે છે કે ઉત્તર યુરોપના ભાગો હવે ભૂમધ્ય જેવી ગરમીનો અનુભવ કરી રહ્યા છે, જાકે ઘરો, ઓફિસો અને સરકારી ઇમારતો ક્યારેય આટલી ભારે અને લાંબી ગરમીનો સામનો કરવા માટે ડિઝાઇન કરવામાં આવી ન હતી.