દેશની જીવનરેખા તરીકે ઓળખાતી ભારતીય રેલ્વેએ એક એવો રેકોર્ડ બનાવ્યો છે જેણે વિશ્ર્વની મુખ્ય રેલ શક્તિઓને પણ પાછળ છોડી દીધી છે. ભારતીય રેલ્વેએ તેના બ્રોડગેજ નેટવર્કના ૯૯.૨ ટકા ભાગને ઇલેક્ટ્રિક પાવરમાં રૂપાંતરિત કર્યો છે. આનો અર્થ એ થયો કે મોટાભાગની ટ્રેનો હવે ડીઝલને બદલે વીજળીથી ચાલશે. આ માત્ર એક મોટી ટેકનોલોજીકલ સફળતા નથી, પરંતુ તે પર્યાવરણને પણ નોંધપાત્ર રીતે ફાયદો કરશે અને ઇંધણ બચાવશે. સૌથી અગત્યનું, ભારત હવે આ સંદર્ભમાં બ્રિટન, રશિયા અને ચીન જેવા મુખ્ય દેશોને પાછળ છોડી ચૂક્યું છે. જ્યારે આ દેશોના રેલ્વે નેટવર્કનો મોટો ભાગ હજુ પણ સંપૂર્ણપણે ઇલેક્ટ્રિક નથી, ભારત લગભગ ૧૦૦ ટકા ઇલેક્ટ્રિક પાવર પ્રાપ્ત કરવાના લક્ષ્યને પ્રાપ્ત કરવાની ખૂબ નજીક છે. આ સિદ્ધિ દર્શાવે છે કે ભારતીય રેલ્વે ઝડપથી આધુનિક અને પર્યાવરણને અનુકૂળ બની રહી છે.
રેલ્વે મંત્રાલય અનુસાર, જ્યારે બ્રિટનના રેલ્વે નેટવર્કનો માત્ર ૩૯%, રશિયામાં ૫૨% અને ચીનમાં ૮૨% વીજળીકૃત છે, ત્યારે ભારત લગભગ ૧૦૦% લક્ષ્ય સુધી પહોંચી ગયું છે. છેલ્લા દાયકામાં આ પરિવર્તન ઝડપી ગતિએ થયું છે. ૨૦૧૪ અને ૨૦૨૫ ની વચ્ચે, ૪૬,૯૦૦ રૂટ કિલોમીટર રેલ્વે લાઇનનું વીજળીકરણ કરવામાં આવ્યું હતું, જે છેલ્લા ૬૦ વર્ષમાં પ્રાપ્ત થયેલા કુલ વીજળીકરણ કરતા બમણાથી વધુ છે.
દેશના ૧૪ રેલ્વે ઝોન સંપૂર્ણપણે વીજળીકૃત છે, જેમાં મય, પૂર્વીય, ઉત્તરીય અને પશ્ર્ચિમ રેલ્વે જેવા મુખ્ય ઝોનનો સમાવેશ થાય છે. વધુમાં, ૨૫ રાજ્યો અને કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોએ તેમના બ્રોડગેજ નેટવર્કનું ૧૦૦% વીજળીકરણ પૂર્ણ કર્યું છે. ઉત્તરપૂર્વ ભારતમાં, અરુણાચલ પ્રદેશ, મેઘાલય, નાગાલેન્ડ, ત્રિપુરા અને મિઝોરમે પણ તેમના સમગ્ર નેટવર્કનું વીજળીકરણ પૂર્ણ કરી લીધું છે, જ્યારે આસામ ૯૨% વીજળીકરણ સાથે અંતિમ તબક્કામાં છે.
આ સિદ્ધિનો સૌથી મોટો ફાયદો પર્યાવરણને થશે. આંકડા મુજબ, રેલ પરિવહન માર્ગ પરિવહન કરતાં લગભગ ૮૯% ઓછો કાર્બન ડાયોક્સાઇડ ઉત્સર્જન કરે છે. પ્રતિ કિલોમીટર રોડ દ્વારા એક ટન કાર્ગોનું પરિવહન ૧૦૧ ગ્રામ કાર્બન ડાયોક્સાઇડ ઉત્સર્જન કરે છે, જ્યારે રેલ ફક્ત ૧૧.૫ ગ્રામ ઉત્સર્જન કરે છે. આ જ કારણ છે કે ભારતીય રેલ્વેને ગ્રીન ટ્રાન્સપોર્ટેશનનો આધાર માનવામાં આવે છે. ભારતીય રેલ્વે હવે ફક્ત વીજળીકરણ સુધી મર્યાદિત નથી. દેશભરના ૨,૬૨૬ રેલ્વે સ્ટેશનો પર ૮૯૮ મેગાવોટ સૌર ઉર્જા કાર્યરત કરવામાં આવી છે. સરકાર ૨૦૩૦ સુધીમાં ભારતીય રેલ્વેને નેટ-શૂન્ય કાર્બન ઉત્સર્જક બનાવવાનું લક્ષ્ય રાખે છે.