રાહુલ ગાંધીએ જ્ઞાનેશ કુમારના રાજીનામા અને એસઆઇઆર પાછી ખેંચવાની પણ માંગ કરી
કોંગ્રેસ અને વિપક્ષી પક્ષોનો મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર જ્ઞાનેશ કુમાર સામે ચૂંટણી પંચ સામે વિરોધ બુધવારે વધુ તીવ્ર બન્યો. લોકસભામાં વિરોધ પક્ષના નેતા રાહુલ ગાંધીએ કુમાર પર આકરા પ્રહારો કર્યા, જેમાં વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી પર ચૂંટણી પરિણામોને પ્રભાવિત કરવા માટે તેમનો ઉપયોગ કરવાનો આરોપ મૂક્યો. સોશિયલ મીડિયા પોસ્ટમાં, રાહુલ ગાંધીએ મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનરને મળેલા કાનૂની રક્ષણ પર પણ પ્રશ્ન ઉઠાવ્યો. તેમણે આરોપ લગાવ્યો કે કુમાર દેશના એકમાત્ર નાગરિક છે જેમને આજીવન વ્યાપક કાનૂની રક્ષણ મળે છે. આ આરોપ એવા સમયે આવ્યો છે જ્યારે ઇન્ડિયા એલાયન્સના પક્ષોએ સ્પેશિયલ ઇન્ટેન્સિવ રિવિઝન અને મતદાર યાદીઓ અંગે ચૂંટણી પંચ સામે તેમની ભાવિ વ્યૂહરચના અંગે ચર્ચા કરી હતી.
રાહુલ ગાંધીએ પોતાની પોસ્ટમાં પ્રશ્ન ઉઠાવ્યો હતો કે મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર જ્ઞાનેશ કુમારને આજીવન વ્યાપક કાનૂની રક્ષણ કેમ મળે છે. જવાબમાં, તેમણે પોતે આરોપ લગાવ્યો હતો કે આ એટલા માટે છે કારણ કે વડા પ્રધાન મોદી તેમનો ઉપયોગ ચૂંટણી “ચોરી” કરવા માટે કરે છે. આ રાહુલ ગાંધીનો રાજકીય આરોપ છે. આ મુદ્દા પર ભારત ગઠબંધનની બેઠકમાં, કોંગ્રેસ પ્રમુખ મલ્લિકાર્જુન ખડગેએ પણ જ્ઞાનેશ કુમારના રાજીનામાની માંગણી કરી હતી. ખડગેએ કહ્યું હતું કે ચૂંટણી પંચમાં પારદર્શિતા અને જવાબદારી જરૂરી છે અને મતદાર યાદીમાં ફેરફાર સંબંધિત બાબતો જાહેર થવી જાઈએ.
ભારત ગઠબંધનની બેઠકમાં, ખડગેએ મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર જ્ઞાનેશ કુમારને હટાવવાની માંગ કરી. તેમણે ચૂંટણી પંચની કામગીરી અને જીંઇ પર ગંભીર પ્રશ્નો ઉઠાવ્યા. ખડગેએ દાવો કર્યો હતો કે ચૂંટણી કમિશનર સુખબીર સિંહ સંધુ અને વિવેક જાશીએ છેલ્લા ૧૦ મહિનામાં ૧૪ વખત વાંધો નોંધાવ્યો છે. વિપક્ષે આ વાંધાઓ અંગે ચૂંટણી પંચની નિર્ણય લેવાની પ્રક્રિયા પર સવાલ ઉઠાવ્યા છે. જા કે, ચૂંટણી પંચનું કહેવું છે કે આંતરિક ચર્ચાઓ અને અલગ અલગ મંતવ્યો સંસ્થાકીય પ્રક્રિયાનો ભાગ છે, અને જીંઇ સંબંધિત નિર્ણયો નિયમો અને સ્થાપિત પ્રક્રિયાઓ અનુસાર લેવામાં આવે છે.
ખડગેએ સ્પેશિયલ ઇન્ટેન્સિવ રિવિઝન પાછું ખેંચવાની માંગ કરી. તેમણે આરોપ લગાવ્યો કે આ પ્રક્રિયા દરમિયાન મતદાર યાદીમાંથી મોટી સંખ્યામાં મતદારોના નામ દૂર કરવામાં આવ્યા છે, અને આનાથી સાચા મતદારોના મતદાન અધિકારો પર અસર પડી શકે છે. ખડગેએ દાવો કર્યો હતો કે મતદાર યાદીમાંથી ૧૩૩ મિલિયન નામો દૂર કરવામાં આવ્યા છે. તેમણે માંગ કરી હતી કે જીંઇ પહેલાની મતદાર યાદીનો ઉપયોગ ભવિષ્યની ચૂંટણીઓ માટે આધાર તરીકે કરવામાં આવે. તેમણે એવી પણ માંગ કરી હતી કે મતદાર યાદીમાં ઉમેરાઓ, કાઢી નાખવા અને સુધારાઓ અંગેની સંપૂર્ણ માહિતી પારદર્શક રીતે ઉપલબ્ધ કરાવવામાં આવે. તેમણે એવી પણ માંગ કરી હતી કે કોઈપણ માન્ય મતદારને તેમનું નામ દૂર કરવામાં આવે તે પહેલાં માહિતી, કારણો અને અપીલ કરવાની અસરકારક તક આપવામાં આવે.
આ ફેરફારો નવા મતદારો માટે નોંધણી પ્રક્રિયાને જટિલ બનાવી શકે છે. તેમણે જણાવ્યું હતું કે ચૂંટણી પ્રક્રિયામાં યુવા મતદારોની ભાગીદારી વધારવા માટે નોંધણી પ્રક્રિયાને સરળ બનાવવી જાઈએ. તેમણે ચૂંટણી પંચની સ્વતંત્રતા અને નિષ્પક્ષતા પર પણ પ્રશ્નો ઉઠાવ્યા હતા. ખડગેએ જણાવ્યું હતું કે બંધારણના અનુચ્છેદ ૩૨૪ ની ભાવના અનુસાર સ્વતંત્ર અને નિષ્પક્ષ ચૂંટણી પંચ આવશ્યક છે. તેમણે મતદાર યાદીમાં ફેરફાર સંબંધિત સમગ્ર પ્રક્રિયામાં વધુ પારદર્શિતા અને સંસ્થાકીય જવાબદારીની માંગ કરી હતી.
ઇન્ડિયા એલાયન્સની બેઠકમાં ભાગ લીધો હતો. આ બેઠકમાં એસઆઇઆર, મતદાર યાદીમાં ફેરફાર, ચૂંટણી પંચની જવાબદારી અને ચૂંટણી પ્રક્રિયામાં પારદર્શિતા જેવા મુદ્દાઓ પર ચર્ચા કરવામાં આવી હતી. ગઠબંધનના નેતાઓએ મતદાર યાદીમાં ફેરફાર અને માન્ય મતદારોના અધિકારોના રક્ષણ અંગેની માહિતી જાહેર કરવાની માંગ કરી હતી.
રાહુલ ગાંધીનું તાજેતરનું નિવેદન મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર અને ચૂંટણી પંચ સામે કોંગ્રેસના વધતા રાજકીય વિરોધનો એક ભાગ છે. વિરોધ પક્ષો એસઆઇઆર અને મતદાર યાદીમાં ફેરફારમાં ચૂંટણી પંચની ભૂમિકા પર સવાલ ઉઠાવી રહ્યા છે, જ્યારે ચૂંટણી પંચ આ આરોપોને નકારે છે અને તેની પ્રક્રિયા કાયદેસર અને સ્થાપિત નિયમો અનુસાર હોવાનું જાળવી રાખે છે. આ વિવાદ વચ્ચે, મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર જ્ઞાનેશ કુમારના રાજીનામાની માંગણીઓ વધુ તીવ્ર બની છે. સુપ્રીમ કોર્ટે એસઆઇઆર અને ચૂંટણી પંચની કામગીરીની માન્યતાને પડકારતી અરજીની સુનાવણી માટે પણ સ્વીકારી લીધી છે. પરિણામે, વિવાદનો એક મહત્વપૂર્ણ ભાગ હવે મતદાર યાદી પ્રક્રિયા, ચૂંટણી પંચની સંસ્થાકીય જવાબદારી અને મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનરની ભૂમિકા પર કેન્દ્રિત છે.