ભારત અને ચીન વચ્ચે છેલ્લા કેટલાક વર્ષોથી ચાલી રહેલો તણાવ હવે ધીમે ધીમે ઓછો થઈ રહ્યો છે. તાજેતરના દિવસોમાં, ભારતના વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી અને ચીનના રાષ્ટÙપતિ શી જિનપિંગ ઘણી વખત મળ્યા છે. હવે, ભારતીય વિદેશ મંત્રી એસ. જયશંકરે પણ ભારત-ચીન સંબંધો અંગે અમેરિકામાં એક મોટું નિવેદન આપ્યું છે. એસ. જયશંકરે જણાવ્યું છે કે ભારત અને ચીન વચ્ચેના સંબંધો આજે છેલ્લા કેટલાક વર્ષો કરતા સારા છે. જયશંકરે ભાર મૂક્્યો હતો કે જેમ જેમ સરહદ વિવાદો ઉકેલાઈ રહ્યા છે, તેમ તેમ ભારત અને ચીન વચ્ચેના સંબંધો સામાન્ય થઈ રહ્યા છે.
એસ. જયશંકર ન્યૂયોર્કમાં એશિયા સોસાયટી દ્વારા આયોજિત એક કાર્યક્રમમાં ભારત-ચીન સંબંધો પરના પ્રશ્નનો જવાબ આપી રહ્યા હતા. આ દરમિયાન, એસ. જયશંકરે કહ્યું, “જો તમે મને પૂછો કે શું આજે સંબંધો ૨૦૨૫ કરતા વધુ સારા છે, તો હું હા કહીશ. તે ૨૦૨૪ કરતા પણ વધુ સારા છે.” એ નોંધવું જાઈએ કે તાજેતરના સમયમાં ભારત અને ચીન વચ્ચેના સંબંધોમાં સુધારો થયો છે. ચીનના રાષ્ટÙપતિ શી જિનપિંગે નવી દિલ્હીમાં આયોજિત બ્રિક્સ સમિટમાં પણ હાજરી આપી હતી.
ભારત અને ચીન વચ્ચેના સંબંધો પર વાત કરતા એસ. જયશંકરે કહ્યું, “આ કોઈ મોટો માળખાકીય ફેરફાર નથી, પરંતુ પરિસ્થિતિમાં સુધારો થવાનું એક કારણ એ છે કે પરિસ્થિતિ એટલી બધી પાટા પરથી ઉતરી ગઈ હતી કે તમે તેને સ્થિર કરતાની સાથે જ તેમાં સુધારો થવાનો હતો. ૨૦૨૦ માં જે બન્યું (ગાલવાન અથડામણ) અને ત્યારબાદ લાંબા સમય સુધી સરહદી ગતિરોધથી ખરેખર ભારત અને ચીન વચ્ચેના સંબંધો પર અસર પડી.” જયશંકરે કહ્યું કે ભારત અને ચીન વચ્ચે સરહદી ગતિરોધ પછી, બંને દેશો વચ્ચેનો તમામ સામાન્ય સંપર્ક બંધ થઈ ગયો હતો. જાકે વેપાર ચાલુ રહ્યો, આ સમયગાળા દરમિયાન સત્તાવાર વિનિમય, વિઝા જારી અને ફ્લાઇટ્સ પ્રભાવિત થઈ. તેથી, સરહદી ગતિરોધનો ઉકેલ આવતાની સાથે જ, સુધારા શરૂ થાય તે સ્વાભાવિક હતું.
વિદેશ પ્રધાન જયશંકરે સમજાવ્યું કે ભારતે લાંબા સમયથી ચીન સાથે દલીલ કરી હતી કે બંને દેશો વચ્ચેના સંબંધોમાં ગતિરોધ અને બગાડથી કોઈને ફાયદો થયો નથી. હકીકતમાં, તૃતીય પક્ષો આનો લાભ લેશે. જયશંકરે વધુમાં સમજાવ્યું કે ભારત હંમેશા વિદેશ નીતિના મૂળભૂત સિદ્ધાંતનું પાલન કરે છેઃ કોઈ પણ સમસ્યા કે વિવાદમાં લાંબા સમય સુધી ફસાયેલા ન રહેવું જે ત્રીજા દેશને ફાયદો પહોંચાડે. જયશંકરે કહ્યું કે જેમ જેમ સરહદની સ્થિતિ સામાન્ય થઈ રહી છે, તેમ તેમ સંબંધો પણ સામાન્ય થઈ રહ્યા છે.
કાર્યક્રમમાં પોતાના સંબોધન દરમિયાન, એસ. જયશંકરે યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ વિશે પણ વાત કરી. તેમણે કહ્યું કે વિશ્વ સ્પષ્ટપણે વધુ બહુ-ધ્રુવીય વિશ્વ તરફ આગળ વધી રહ્યું છે. જયશંકરે વધુમાં જણાવ્યું હતું કે આજે આપણે એક સંપૂર્ણપણે અલગ અમેરિકા સાથે સંકલન કરી રહ્યા છીએ, તે ધ્યાનમાં રાખીને કે યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ અને ચીન વચ્ચે સમાન સંવાદ ચાલી રહ્યો છે